https://thuviensach.vn

Mục lục
Lời giới thiệu:
Phần I
Phần II:
Phần III:
Phần IV:
Phần V:
Phần VI:
Phần VII:
Phần VIII:
Phần Kết:

https://thuviensach.vn

TƯỚNG NAVARRE VỚI TRẬN ĐIỆN BIÊN PHỦ
Jean Pouget
www.dtv-ebook.com

Lời giới thiệu:
Cách đây 50 năm, nhân dân và các lực lượng vũ trang ta dưới sự lãnh đạo
sáng suốt của Đảng Cộng sản Việt Nam và sự chỉ huy trực tiếp của Đại
tướng Võ Nguyên Giáp đã thu được những thắng lợi vĩ đại, có tính chất
quyết định tại Điện Biên Phủ, chấm dứt ách thống trị kéo dài hàng thế kỷ
của thực dân Pháp, mở đầu kỷ nguyên đánh bại chủ nghĩa thực dân cũ và
tiếp đó là chủ nghĩa thực dân mới ở Việt Nam và toàn thế giới. Thảm bại
của Pháp ở Điện Biên Phủ gắn liền với số phận bất hạnh và sự nghiệp hẩm
hiu của Đại tướng Pháp Henri Navarre, người bắt đầu được giữ chức Tổng
tư lệnh các lực lượng vũ trang Pháp ở Đông Dương hồi đầu tháng 5 năm
1953 và đúng một năm sau thì gặp thất bại lớn nhất trong cuộc đời tại Điện
Biên Phủ.

https://thuviensach.vn

Général Henri Navarre
Liền sau đó, tưởng Navarre đã liên tiếp cho xuất bản tới ba cuốn sách có
tính chất hồi ký về Điện Biên Phủ. Tuy nhiên, tất cả những cuốn sách này,
tuy cung cấp nhiều tư liệu bổ ích, nhưng đều mang nội dung biện bạch, bào
chữa. Ngay cả cuốn cuối cùng, mang tên “ Thời điểm của những sự thật”
xuất bản năm 1979, sau khi đã nghỉ hưu, viết trong khung cảnh ngoài vòng
cương tỏa, vẫn bị nhiều nhà phê bình nhận xét là "chưa nói hết và chưa nói
đúng sự thật”.
Trong khi đó, đại úy Jean Pouget sau này là thiếu tá, sĩ quan tùy tùng
kiêm thư ký riêng của tướng Henri Navarre sau khi chiến dịch Điện Biên
Phủ kết thúc, đã bỏ ra hàng chục năm sưu tầm tài liệu gặp gỡ nhân chứng,
hệ thống lại những hồi tưởng, hoàn thành cuuốn “ Nous étions à Diên Biên
Phu” do nhà xuất bản Presses de la Cité - Paris - xuất bản năm 1964 , được
dư luận đánh giá cao.

https://thuviensach.vn

Jean Pouget
Jean Pouget đã tới Việt Nam từ năm 1946 với cấp bậc trung úy, được
chứng kiến những trận đánh đầu tiên của cuộc chiến tranh Việt- Pháp
(1946- 1954). Sau khi trở về Pháp với cấp bậc đại úy, Jean Pouget lại được
cử tới Việt Nam lần thứ hai trong cùng một chuyến bay với tướng Navarre
từ Paris tới Hà Nội. Sau một thời gian dài làm thư ký riêng cho tướng
Navarre, được dự những cuộc họp quan trọng, được giữ các tài liệu tuyệt
mật, đến tháng 4 năm 1954, Pouget nhảy dù xuống Điện Biên Phủ, trực tiếp
tham gia các trận đánh cuối cùng, và cũng là những trận đánh ác liệt nhất
trên đồi A1.

https://thuviensach.vn

Trong lần xuất bản đầu tiên, nhà xuất bản Presses de la Cité đã trân trọng
giới thiệu: "Thiếu tá Jean Pouget là người từng trải qua những giờ phút
nghiêm trọng nhất của cuộc chiến tranh Đông Dương, từ cơ quan Bộ Tổng
tư lệnh đền tận mũi nhọn của trận chiến đã trình bày lại một cách đầy đủ
nhất, sâu sắc nhất vấn đề mà cho tới nay chưa có một cuốn sách nào thể
hiện rõ như vậy. Nhiều bài báo đã bình luận: Jean Pouget không chỉ viết
những gì tướng Navarre tuyên bố công khai mà còn tiết lộ những điều
tướng Navarre viết trong báo cáo mật và cả những lời bộc lộ riêng tư thầm
kín, do đó đã cung cấp với người đọc nhiều sự thật bổ ích về Điện Biên Phủ
Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.
Nhà xuất bản Công an Nhân dân

https://thuviensach.vn

TƯỚNG NAVARRE VỚI TRẬN ĐIỆN BIÊN PHỦ
Jean Pouget
www.dtv-ebook.com

Phần I
HỨ BẨY 13-3-1954
Điện Biên Phủ
Từ rạng đông pháo Việt Minh đã bắn vào toàn bộ các vị trí.

Tại cứ điểm Béatrice: Thiếu tá Pégot quan sát một vòng thấy đã bị vây
như hôm trước. Đến trưa, tiểu đoàn dù lê dương số 1 có xe tăng yểm trợ
tiến ra lấp chiến hào bao vây cứ điểm.
Tại Gabrielle: Thiếu tá Mecquenem cũng quan sát chung quanh và phát
hiện cả một hệ thống chiến hào đang vây chặt điểm tựa. Đại đội do trung úy
Botella chỉ huy được lệnh đi càn quét bản Khe Phai. Đại đội này quay trở
về lúc 18 giờ với hàng chục lính bị thương.
15 giờ phát hiện pháo cao xạ 37 ly Việt Minh bắn lên.
15 giờ 30 một máy bay Bearcat bị bắn rơi.

https://thuviensach.vn

17 giờ: 17 máy bay ném bom B26 cùng với các máy bay khu trục của tàu
sân bay Arromanches ném bom bắn phá các vị trí cao xạ phòng không Việt
Minh đặt ở phía Bắc Gabrielle.
17 giờ 30: Pháo chuẩn bị của Việt Minh bắn vào Béatrice và Gabrielle.
Pháo 105 Việt Minh bắn vào khu vực sân bay làm hai máy bay đang đậu
trên đường băng bị phá hủy.
18 giờ 15: Quân Việt bắt đầu tiến đánh hai điểm tựa ở mặt Bắc Béatrice.
Pháo Việt Minh tiếp tục bắn phá phân khu Trung tâm là nơi đặt sở chỉ huy.
18 giờ 30: Một quả đạn pháo rơi trúng hầm chỉ huy tại cứ điểm Béatrice.
Chỉ huy trưởng Pégot và phó chỉ huy chết ngay tại chỗ.
19 giờ 30: Một quả đạn pháo bắn thẳng chui qua lỗ châu mai nổ giữa
hầm chỉ huy phân khu Trung tâm. Trung tá Gaucher và trung úy Bailly bị
chết. Trung tá Langlais lên thay, chỉ huy phân khu Trung tâm.
20 giờ 30: Cứ điểm Đông Bắc Béatrice không trả lời.
20 giờ 45: Cứ điểm Tây Bắc Béatrice bị địch tràn ngập, không trả lời.
23 giờ: Béatrice tiếp.tục bị tấn công.
0 giờ 15: Béatrice không trả lời.
Sài Gòn:
14 giờ: Tướng Navarre nhận được điện báo số 12. 264/FTNV/3TS: “
Cuộc tiến công mạnh có thể sẽ bắt đầu”.
21 giờ: Nhà hát kịch quân đội tổ chức buổi biểu diễn tại rạp Norodom
tiễn chân tướng Navarre.

https://thuviensach.vn

0 giờ 45: Tướng Navarre họp với tướng Gambiez và các đại tá, trung tá
Revol, Berteil, Sauvagnac.
Tổng hành dinh được tin vào buổi chiều tướng Giáp đã ra mệnh lệnh cho
quân đội tiêu diệt Điện Biên Phủ.
CHỦ NHẬT 14-3-1954
Điện Biên Phủ:
Lúc rạng đông, 95 lính lê dương và 4 lính bổ sung của tiểu đoàn 3 thuộc
bán lữ đoàn lê dương từ Béatrice chạy được về Dominique. Một sĩ quan bị
thương được Việt Minh thả, chạy về được sở chỉ huy của Castries, mang
theo thư của Việt Minh đề nghị ngừng bắn từ 8 giờ đến 12 giờ để thu nhặt
thương binh. Pháp mang về được 14 lính bị thương và 3 xác chết.
Tiểu đoàn dù lính Việt số 5 do thiếu tá Bottella chỉ huy, nhảy xuống bãi
thả giữa trung tâm và Isabelle.
Pháo Việt Minh lại bắn vào bãi thả dù, đường băng sân bay, sở chỉ huy
và các vị trí pháo. Pháo cao xạ 37mm của Việt Minh bắn mạnh.
Tiểu đoàn 5 thuộc trung đoàn Angiêri số 7 đóng ở Gabrielle cho lính
lùng sục bên ngoài căn cứ 1.500 mét.
16 giờ thiếu tá Mecquenem được báo tin, đêm nay Việt Minh sẽ tấn công
Gabrielle. Thiếu tá tiến hành các biện pháp đề phòng: phân phát đạn cho
binh lính, cho ăn cơm tối từ 17 giờ. Đến 17 giờ 30 tất cả mọi người đều vào
các vị trí chiến đấu, chuẩn bị chống lại pháo bắn.
18 giờ: Pháo Việt Minh bắt đầu bắn phá Gabrielle liên tiếp kéo dài mãi
tới 2 giờ 30 phút sáng hôm sau.

https://thuviensach.vn

Nhiều đợt tấn công thâm nhập vào mặt Bắc và Đông Bắc. Các vị trí
phòng ngự của đại đội 4 bị đảo lộn. Đến 22 giờ sở chỉ huy đại đội bị tiêu
diệt trung úy đại đội trưởng Moreau bị bắn chết (ông vừa mới tới Gabrielle
ngày 10 tháng 3). Quân Việt đã bám chân được vào điểm tựa, nhưng liền
sau đó cửa mở đã được chặn lại.
2 giờ 30 phút: Pháo ngừng bắn. Các đại đội phòng ngự được tiếp thêm
đạn.
3 giờ 30 phút: Pháo lại bắn chuẩn bị cho xung phong
4 giờ: Việt Minh xông vào mặt Bắc và Đông cứ điểm, tiến sâu vào
khoảng cách giữa đại đội 1 và đại đội 4 đóng giữ ở mặt Bắc phía sườn dốc
nhất của cao điểm. Đại úy Carré chỉ huy việc phối hợp tác chiến.
4 giờ 30: Một quả đạn pháo nổ trúng hầm chỉ huy tiểu đoàn. Thiếu tá tiểu
đoàn trưởng Mecquenem bị thương, thiếu tá Kah cử tới thay bị chết. Đại úy
Gendre chỉ huy đại đội 3 nối lại liên lạc với Bộ tư lệnh tác chiến Binh đoàn
Tây Bắc, nhưng liền sau đó cũng bị tấn công.
Từ 6 giờ, quân địch tràn vào các vị trí đại đội 4 ở mặt Bắc.
Từ 5 giờ 30 phút ngày 15 tháng 3, một lực lượng phản kích gồm có tiểu
đoàn dù lính Việt số 5, một đại đội của tiểu đoàn dù lê dương và 6 xe tăng
theo lệnh của trung tá Seguin Pazzis, bắt đầu tiến ra đường mòn Pavie gần
cụm cứ điểm Anne Marie.
7 giờ 15: Việt Minh bám chân ở mặt Đông cứ điểm do đại đội 3 đóng
giữ. Đại úy Gendre gửi điện cho trung tá Pazzis đề nghị “đón số quân ở
Gabrielle rút lui”.
Gần 8 giờ, đại úy Gendre quyết định rút chạy:

https://thuviensach.vn

Số quân còn sống sót của Gabrielle được lính lê dương trong lực lượng
phản kích do Martin chỉ huy, đón nhận vùng dưới chân đồi. Sau đó lực
lượng phản kích cũng rút về vị trí. Những ổ kháng cự còn lại Gabrielle cố
giữ đến hết buổi sáng.
Hà Nội:
Buổi sáng, tướng Cogny tiếp các nhà báo Lucien Bodard của tờ Nước
Pháp buổi chiều và Max Clos của tờ Thế giới.
18 giờ 30 tướng Navarre từ Sài Gòn tới Hà Nội.

https://thuviensach.vn

TƯỚNG NAVARRE VỚI TRẬN ĐIỆN BIÊN PHỦ
Jean Pouget
www.dtv-ebook.com

Phần II:
HỨ HAI 15-3-1954
Điện Biên Phủ:
Trung tá Piroth chỉ huy cụm pháo binh, tự sát bằng lựu đạn trong hầm trú
ẩn vì đã không tiêu diệt được pháo Việt Minh như đã hứa hẹn.
10 giờ: Lực lượng phản kích đã trở về vị trí, mang theo 4 sĩ quan và 150
lính Angiêri trên cứ điểm Gabrielle đã bị Việt Minh đánh chiếm. Pháo Việt
Minh tiếp tục bắn suốt ngày vào phân khu Trung tâm và các vị trí pháo
binh. Cuối buổi chiều, nhiều đơn vị mới của Việt Minh bố trí đối diện với
mặt Bắc cụm cứ điểm Anne Marie và Dominique.
17 giờ: Dominique 2 bị pháo Việt bắn dữ dội suốt nửa giờ. Mọi người
phán đoán một cuộc tiến công mới sẽ tiến hành vào lúc xẩm tối. Castries
điện về Hà Nội: “Tôi nghĩ, chúng tôi có thể bị đánh tan tác trong đêm”.
Những cơn giông đầu mùa ập đến vào buổi tối.
Hà Nội:
Cogny báo cáo với Navarre: “Phải tính đến chuyện Điện Biên Phủ có thể
sụp đổ trong đêm mai”.
15 giờ, Navarre gửi một bức điện tuyệt mật về Chính phủ Pháp:
“Tình hình Điện Biên Phủ rất nguy kịch. Nhất định, những trận tấn công
sẽ lại tiếp tục vào những đêm sắp tới. Tôi đã thống nhất với tướng Cogny

https://thuviensach.vn

quyết tâm chống cự bằng cách tăng thêm cho Điện Biên Phủ hai hoặc ba
tiểu đoàn dù nữa. Cuộc chiến đấu dứt khoát sẽ cực kỳ khó nhăn nhưng tôi
nghĩ địch sẽ bị tiêu hao trước chúng ta”.
Đến tối, tướng Navarre lại gửi thêm bức điện nữa:
“Vào lúc cuối ngày, Việt Minh thắt chặt vòng vây chung quanh các trung
tâm đề kháng Claudine - Eliane - Dominique - Huguette và Ane Marie. Tôi
có cảm giác đêm nay có lẽ Việt Minh sẽ mở cuộc tổng tấn công.
21 giờ 15: Tổng cao ủy Đông Dương Dejean tới Sài Gòn.
Đài Tiếng nói Việt Nam đưa tin (do Ban 2 ghi lại) :
“Ngày 15 tháng 3 vào lúc 2 giờ sáng, các đơn vị Quân đội nhân dân đã
tiến đánh vị trí đồi Độc Lập. Đến 7 giờ sáng Việt Nam đã chiếm được toàn
bộ quả đồi sau khi tiêu diệt và bắt sống toàn bộ tiểu đoàn 5 thuộc trung
đoàn 7 lính Bắc Phi. Quân đội ta cũng đã chặn đánh một tiểu đoàn địch
định đến ứng cứu cho vị trí đồi Độc Lập, tiêu diệt một xe tăng và đánh lui
toàn bộ tiểu đoàn địch“.
THỨ BA 16-3-1954
Điện Biên Phủ:
Đêm yên tĩnh. Chỉ có vài trận đụng độ nhỏ.
Thời tiết xấu, từ 18 giờ trưa tiểu đoàn dù thuộc địa số 6 do thiếu tá
Bigeard chỉ huy bắt đầu nhảy xuống bãi thả ở Bắc Isabelle với nhịp độ
mười lăm phút một máy bay. Buổi chiều trời hửng, 16 giờ toàn tiểu đoàn đã
nhảy xuống hết. Bigeard đặt vị trí chỉ huy ở Eliane 4.
Cuối buổi chiều pháo lại bắn vào khu Trung tâm, bãi thả dù và Isabelle.

https://thuviensach.vn

Một máy bay lên thẳng đáp xuống sân bay, mang đi vài lính bị thương.
Việt Minh tuyên bố qua đài phát thanh sẽ trao trả 60 thương binh bị bắt
thuộc tiểu đoàn Angiêri ở Gabrielle. Một trạm xá phẫu thuật được thiết lập
ở Isabelle, hai pháo 105 và một đội pháo thủ thuộc trung đoàn pháo binh
nhẹ đổ bộ đường không số 35 được thả xuống Điện Biên Phủ.
Không quân cho biết, có thể đã phá hủy được năm vị trí pháo Việt Minh.
Hà Nội:
Navarre tiếp giáo sư bác sĩ Huard, đứng đầu Hội Chữ thập đỏ. Hai vị
cùng tìm cách đạt được một thỏa thuận với Việt Minh về việc đưa binh lính
bị thương ra khỏi Điện Biên Phủ. Pháp báo tin cho Ban chỉ huy Việt Minh,
ngày hôm sau sẽ có những máy bay Dakota sơn cờ hiệu chữ thập đỏ hạ
cánh xuống sân bay Điện Biên Phủ để mang binh lính bị thương đi.
Tổng cao ủy Dejean gửi công điện số 20077 cho chính phủ:
“Chúng tôi đã nhận được nguồn tin chắc chắn về việc tăng cường hoạt
động chiến tranh (tiến công Điện Biên Phủ và phát triển chiến tranh du kích
ở Bắc và Nam Việt Nam) và nhằm mục đích gây tiếng vang khi sắp họp
Hội nghị Genève.
THỨ TƯ 17 3-1954
Điện Biên Phủ:
Đêm yên tĩnh. Đụng độ nhỏ tại các tổ báo động.
Trời đẹp. Đại úy phi công Cornu cho máy bay Dakota hạ xuống đường
băng nhưng bị pháo bắn lại phải vọt lên. Không máy bay nào dám hạ cánh.
Những tổ trinh sát phát hiện thấy những chiến hào Việt Minh chỉ cách
Dominique và Eliane một kilômét. Trong ngày lính Pháp đã ra lấp những
đoạn hào đó.

https://thuviensach.vn

Pháo tiếp tục bắn.
14 giờ: Hai đại đội lính Thái đóng ở Anne Marie 1 và Anne Marie 2 bỏ
đồn tự ý rút chạy.
16 giờ: một đại đội thuộc tiểu đoàn dù thuộc địa số 6 tiến ra định chiếm
lại hai cứ điểm này nhưng bị pháo Việt Minh bắn rất dữ dội, đành phải
quay về. Một lính Việt Minh bị bắt làm tù binh cho biết tối nay sẽ tổng tiến
công.
Hà Nội:
Tướng Navarre họp hai buổi liên tiếp tại Ban tham mưu của tướng
Cogny, từ 10 giờ đến tận 18 giờ 30. Sau đó, ăn cơm tối cùng với Tổng cao
ủy Dejean.
THỨ NĂM 18-3-1954
Điện Biên Phủ:
Đêm yên tĩnh. Trời đẹp.
Pháo bắn suốt ngày, và pháo cao xạ (37mm) tỏ ra rất mạnh mỗi khi gặp
máy bay bắn phá. Một đội trinh sát thuộc tiểu đoàn lính Ma-rốc (Maroc)
phát hiện chiến hào Việt Minh cách Nam Eliane 2 có một kilômét đã ra lấp.
Tổ chức lại hệ thống phòng ngự:
Bỏ hoàn toàn Anne Marie 1 và Anne Marie 2 là hai cứ điểm xa nhất ở
phía Bắc trung tâm. Anne Marie 3 và Anne Marie 4 chuyển thành Huguette
6 và Huguette 7 bảo vệ sân bay, dưới quyền thiếu tá Clémençon, chỉ huy
tiểu đoàn 1 thuộc trung đoàn bộ binh lê dương số 2.
Thành lập thêm Dominique 6 do đại đội lính Thái số 2 đóng giữ nằm
giữa Dominique 1 và Domimque 2 do một đại đội của tiểu đoàn 5 lính Việt

https://thuviensach.vn

đóng giữ.
Đại đội lính Thái số 2 đóng ở cao điểm Dominique 5 giữa Eliane 1 và
Dominique 2. Đại đội 1 thuộc tiểu đoàn dù lính Việt số 5 do trung úy
Rondeaux chỉ huy trong đại đội 4 lính Thái đang đóng ở Huguette 7. Đại
đội này chuyển sang Huguette 2 dưới sự chỉ huy của đại úy Désiré.
Một máy bay Dakota hạ cánh xuống sân bay, đưa về được 23 binh sĩ bị
thương, trong đó có trung úy Moissinac tới Điện Biên Phủ ngày 12 tháng 3
để viết bài cho tuần báo Caravelle của quân đội Pháp.

https://thuviensach.vn

TƯỚNG NAVARRE VỚI TRẬN ĐIỆN BIÊN PHỦ
Jean Pouget
www.dtv-ebook.com

Phần III:
HỨ SÁU 19-3-1954
Điện Biên Phủ:
Suốt đêm không có tiến công bằng bộ binh. Chỉ có pháo bắn vào
Isabelle, Eliane, Dominique. Thời tiết tuyệt đẹp. Đường liên lạc vận chuyển
hằng ngày giữa trung tâm với phân khu Nam Isabelle tiến hành không gặp
sự cố. Đại đội lính Thái số 3 do đại úy Désiré chỉ huy được đưa về Isabelle.
Những đoạn hào của Việt Minh ở mặt Đông Nam Eliane và Đông Bắc
Dominique đã bị lấp. Tiếp tục cho nhảy dù những đơn vị còn lại của tiểu
đoàn dù lính Việt số 5. Nhà quay phim Pierre Schoendoerffer cùng nhảy
với linh mục Tissot xuống Điện Biên Phủ.
Hà Nội :
Tướng Cogny đã lấy lại được niềm tin, điện cho Castries:
“Cố gắng thắng lợi. Sẽ có thêm lính tăng viện. Tình hình đã cải thiện.
Tinh thần tiến công của địch đã giảm sút”.
Nhưng tin tức tình báo quân sự lại phán đoán, đợt tấn công mới sẽ xảy ra
tối ngày mai hoặc ngày kia.
Navarre viết thư động viên Castries:
“Trước đêm xảy ra trận đánh lớn, tôi gửi tới ông tất cả niềm tin trìu mến.
Tôi biết ông khá rõ để tin chắc ông sẽ thắng”.

https://thuviensach.vn

Washington:
Chủ tịch Hội đồng tham mưu liên quân Mỹ, đô đốc Radford tiếp Tổng
tham mưu trưởng Ely. Trong bữa tiệc chiêu đãi tại nhà Radford, tướng Ely
được gặp Phó Tổng thống Mỹ Nixon, Giám đốc Cục Tình báo trung ương
Allan Dulles, Tổng tham mưu trưởng lục quân Mỹ Ridgeway.
Ngay trong đêm, đô đốc Radford ra lệnh gửi ngay tới Đông Dương các
vật liệu thả dù viện trợ cho Pháp. Đô đốc sẵn sàng can thiệp vào cuộc chiến
tranh Đông Dương và không tin rằng Trung Quốc sẽ có hành động phản
ứng trực tiếp.
THỨ BẨY 20-3-1954
Điện Biên Phủ:
Suốt đêm chỉ có vài loạt đạn súng cối.
Năm máy bay Dakota hạ xuống sân bay đã di tản được 132 binh sĩ bị
thương.
Ngày yên tĩnh, vẫn duy trì được liên tục vận chuyển tới Isabelle. Buổi tối
pháo bắn nhưng không mạnh.
Chưa thống kê được số thương vong cụ thể. Tiểu đoàn lính Thái số 3 chỉ
còn có một đại đội. Các đơn vị khác báo cáo có 1.200 binh sĩ bị chết hoặc
mất tích, (khoảng gần 500 bị bắt) và 350 bị thương.
Hà Nội:
Buổi trưa, Tổng tư lệnh Navarre bay đi Viêng Chăn rồi trở về Hà Nội lúc
18 giờ.
Đêm hôm trước, trung tá Feuvrier, trưởng ban 3 (tác chiến) tại Tổng hành
dinh ở Sài Gòn tự tay lái chiến Dakota của Bộ chỉ huy bay đi quan sát Điện

https://thuviensach.vn

Biên Phủ. Trên máy bay có Tổng tư lệnh Navarre và tham mưu trưởng
Gambiez. Máy bay bị trúng đạn cao xạ nhưng không bị rơi.
Washington:
Tổng thống Mỹ Eisenhower tiếp tướng Ely, tỏ thái độ rất quan tâm tới
Điện Biên Phủ.
CHỦ NHẬT 21-3-1954
Điện Biên Phủ:
Ban đêm các tổ cảnh giới của Eliane, Dominique, Huguette đều bấm
chuông báo động. Việt Minh tiếp tục đào lấn sát gần ba trung tâm phòng
ngự.
Cuối buổi chiều, tiểu đoàn dù thuộc địa số 6 giao chiến ác liệt với Việt
Minh cách phía Đông Dominique 6 khoảng 500 mét.
Tiến hành được 15 chuyến di tản thương binh bằng máy bay lên thẳng,
165 người đã được đưa đi, chỉ còn 105 người ở Điện Biên Phủ.
Hà Nội:
Tổng tư lệnh Navarre gặp trung tá Voinot được cử đi Điện Biên Phủ thay
Piroth (đã tự sát) chỉ huy cụm pháo binh.
Washington:
Ngoại trưởng Mỹ Foster Dulles tiếp tướng Ely, cho biết “ Mỹ chỉ can
thiệp trong trường hợp có máy bay Trung Quốc hoạt động ở Đông Dương”.
Từ đó có thể cho rằng nếu phát hiện có máy bay lạ trên vùng trời Đông
Dương thì Mỹ sẽ có phản ứng ngay. Do đó các tàu sân bay của hạm đội 7
được lệnh tiến về vùng bờ biển Đông Dương.

https://thuviensach.vn

THỨ HAI 22-3-1954
Điện Biên Phủ:
Trong đêm các lực lượng đóng giữ Dominique 6 đã phải rút lui trước
quân địch đông hơn gấp bội đang tiến sát. Giữa Huguette 7 và cứ điểm nhỏ
Françoise do lính Thái đóng giữ trên cánh đồng phía Tây, một tổ báo động
của lính lê dương bị mất tích.
Thời tiết tốt.
Đội trinh sát của lính Việt thuộc tiểu đoàn dù số 5 phát hiện thấy Việt
Minh đã chiếm đóng Anne Marie 1 và Anne Marie 2. Từ hai vị trí này, Việt
Minh có thể bắn thẳng vào Huguette 7.
7 giờ 30, đội tuần tiễu mở đường xuất phát từ Isabelle mới đi được 2
kilômét về phía Bắc đã bị chặn lại, một đại đội Việt Minh đã đóng trong
các chiến hào như một nút chai. Một trận giao chiến đã bùng nổ kéo dài tới
16 giờ. Phía Pháp có 15 binh sĩ bị chết, 72 người bị thương trong đó có
thiếu úy Gambiez là con trai thiếu tướng tham mưu trưởng của Tổng tư
lệnh Navarre.
Một máy bay hải quân báo cáo đã diệt được 6 ổ trọng liên phòng không
12,7mm của Việt Minh bảo vệ cho một đài quan sát của địch.
88 phi vụ đã hoạt động trong ngày tại Điện Biên Phủ.
Vào lúc trời tối. một chiếc Dakota đã hạ cánh được xuống đường băng,
mang theo 21 thương binh.
Hải Phòng:
Những máy bay vận tải quân sự đầu tiên của Mỹ hạ cánh xuống sân bay
Cát Bi mang theo 20 tấn dù và các thiết bị viện trợ.

https://thuviensach.vn

Hà Nội:
5 giờ 20 phút, tướng Navarre điện báo chính phủ:
“Theo suy nghĩ cá nhân, tôi cho rằng sở dĩ Việt Minh chậm mở đợt tiến
công tiếp theo là do chủ yếu phải vận chuyển thêm đạn dược tới và hiện
nay bộ chỉ huy địch đang huy động các phương tiện để chở vật liệu thật
nhanh chóng tới Điện Biên Phủ”.
THỨ BA 23-3-1954
Điện Biên Phủ:
Đêm tương đối yên tĩnh. Thời tiết tốt.
Liên lạc vận chuyển đường bộ giữa trung tâm với Isabelle bình thường.
Những đội nhặt kiện hàng thả dù ở bãi thả Nam Eliane bị Việt Minh bắn
đạn cối.
Các máy bay C-119 của Mỹ bắt đầu chuyến ném bom napalm đầu tiên
vào các vị trí địch.
Các chiến hào do Việt Minh đào lấn bị lấp lại. Không quân thực hiện 95
phi vụ bắn phá các vị trí pháo binh và cao xạ địch.
THỨ TƯ 24-3-1954
Điện Biên Phủ:
Đêm yên tĩnh.
Bộ phận lính lê dương bảo vệ đầu phía Bắc đường băng sân bay bị tiến
công. Một chiếc máy bay Dakota vừa hạ cánh thì trúng đạn pháo, phi công

https://thuviensach.vn

và thợ máy bị thương nhưng máy bay không bị hỏng. Trung tá Keller, tham
mưu trưởng Binh đoàn tác chiến Tây Bắc đã bay về được Hà Nội.
Trung tá François thuộc tiểu đoàn 1, trung đoàn bộ binh lê dương số 2
phát hiện thấy chiến hào Việt Minh chỉ cách hàng rào Huguette 6 bảo vệ
đầu đường băng có 50 mét. Phải huy động một tiểu đoàn suốt một ngày
mới lên lấp được đoạn hào này.
Tiểu đoàn dù lính Việt số 5 đưa ra mặt đơn vị nhỏ lên giữ Dominique 6.
Tiểu đoàn dù thuộc địa số 6 bị tiêu hao khi mở đường tiến về Isabelle.
Một xe tăng đi yểm trợ bị trúng đạn Bazooka.
Một máy bay Dakota bị bắn rơi vào lúc 9 giờ ở Đông Isabelle.
Trong ngày có 141 phi vụ hoạt động trên vùng trời Điện Biên Phủ.
Những chiếc C119 thuộc đội “Cọp bay” thuê của Mỹ ném bom napalm
xuống các địa điểm nghi ngờ có đặt pháo Việt Minh. Castries gửi Navarre
một bức thư dài bốn trang:
“Từ ngày hạ quyết tâm chống giữ Diện Biên Phủ và cụm Isabelle, tôi đã
duy trì được liên lạc đường bộ đều đặn hàng ngày giữa phân khu Trung tâm
với phân khu Nam.
Trong những ngày gần đây những đoàn chiến hào địch đào lấn ở mặt
Đông Bắc và Đông đã được lấp dần. Nhưng ở mặt Tây chưa chặn được.
Những tù binh và dân càng cho biết, khoảng cuối tháng Việt Minh sẽ đánh
lớn, nếu không thục hiện được sẽ quay trở lại đồng bằng vì thiếu lương
thực.
Pháo 105 Việt Minh bắn ít, pháo 75 càng ít hơn, nhưng cối 120 bắn rất
nhiều. Khoảng sáu ngày lại có một cuộc đụng độ gây nhiều thương vong.

https://thuviensach.vn

Các đơn vị đóng giữ Điện Biên Phủ trình độ không đều nhau. Nhưng tinh
thần chiến đấu bị suy sụp sau khi Béatrice và Gabrielle thật thủ nay đã
được nâng cao, do có những chỉ huy tốt và máy bay thường xuyên hoạt
động trên vùng trời.
Nhưng - tôi xin nhấn mạnh - tinh thần sẽ lại xuống thấp rất nhanh nếu
không tìm được cách mau lẹ di tản thương binh. Trung bình mỗi ngày có
tới một chục binh sĩ bị chết và bốn chục bị thương”.
THỨ NĂM 25-3-1954
Điện Biên Phủ:
Việt Minh hoạt động lớn trong đêm. Tất cả các tổ báo động ở mặt Bắc và
Đông Bắc đều bị đánh. Khoảng 2 giờ sáng, một nhóm Việt Minh lọt vào
được mặt Đông Bắc sân bay đã dùng thuốc nổ phá hủy đoạn giữa đường
băng. Công binh đã sửa chữa xong những đoạn bị phá. Rạng sáng, một máy
bay Dakota đã hạ cánh được xuống đường băng. Một hầm đạn cối 120 ở
chân đồi Dorninique 1 đã bị nổ. Pháo Việt Minh bắn với nhịp độ trung
bình.
Liên lạc đường bộ với Isabelle không xảy ra sự cố nào.
Việt Minh tiếp tục xây dùng trận địa, chiến hào địch chỉ cách Huguette 7
ở đầu đường băng 150 mét.
Trong ngày có 87 phi vụ, trong đó có 50 chuyến bay vận tải. Lính dù
được thả xuống bãi nhảy gần Eliane. Đại úy Bizard trong sáu ngày đã bảy
lần tập nhảy, tiếp đất an toàn, đã tới Eliane 4.
Một máy bay Dakota trúng đạn đã phải hạ cánh bắt buộc xuống cánh
đồng phía Tây. Máy bay bị pháo địch phá hủy nhưng toàn bộ đội phi hành
đều an toàn, đã chạy vào được các cứ điểm phòng ngự.

https://thuviensach.vn

Hà Nội:
Tướng Navarre tới Hà Nội lúc 15 giờ 30 đã gặp Quốc trưởng Bảo Đại
trong bữa tiệc do Thủ hiến Bắc phần chiêu đãi.
THỨ SÁU 26-3-1954
Điện Biên Phủ:
Việt Minh hoạt động tích cực suốt đêm. Các tổ báo động của tiểu đoàn
du kích Việt số 5, của Dominique 6, của tiểu đoàn lính bộ binh Marốc số 1
đều phải rút về, đến sáng hôm sau mới lại tới các vọng gác.
Một máy bay Dakota đã hạ cánh được xuống sân bay rồi cất cánh an
toàn.
Một cuộc hành quân giải vây cho Huguette 6 gồm hai tiểu đoàn lính dù lê
dương và lính Việt, có xe tăng yểm trợ, đã gặp địch ngay khi mới ra khỏi vị
trí được 150 mét. Các chiến hào đã được lấp lại mặc dù cối 120 Việt Minh
bắn rất dữ.
Hà Nội:
Các sĩ quan lính bản xứ người Việt tuyên thệ trước mặt Bảo Đại trong
buổi lễ tốt nghiệp. Hồi 14 giờ 30, Quốc trưởng rời Hà Nội.
Tướng Navarre gửi tướng Ely một bản báo cáo tình hình và dự đoán
tương lai Điện Biên Phủ. Đồng thời, ông cũng điện trả lời Castries về việc
từ ngày 23 tháng 3 không có một máy bay lên thẳng nào tới Điện Biên Phủ.
Tướng Navarre viết:
“Tôi thông cảm với sự lo ngại của ông. Tôi đã làm hết sức mình. Nhưng
phải nói thật, đây là một công việc rất khó khăn”.

https://thuviensach.vn

TƯỚNG NAVARRE VỚI TRẬN ĐIỆN BIÊN PHỦ
Jean Pouget
www.dtv-ebook.com

Phần IV:
HỨ BẨY 27-3-1954
Điện Biên Phủ:
Các điểm tựa ở phía Đông bị bắn đạn cối suốt đêm.
Tất cả các đội tuần tiễu đều bị chặn đánh ở chung quanh các cụm cứ
điểm.
Tiểu đoàn lính Thái số 2 được lệnh ra lấp các chiến hào Việt Minh gần
Huguette 7 rồi bố trì tại điểm tựa giữa Domimque 1 và Huguette 6. Điểm
tựa này được đặt tên là Opéra, nhằm bảo vệ đường bàng sân bay ở mặt
Đông Nam nhằm ngăn chặn Việt Minh phá hoại.
Một máy bay Dakota bị bắn rơi.
Hà Nội:
Lục đục giữa các lực lượng máy bay chiến đấu của không quân và hải
quân. Trong dịp Tổng tư lệnh Navarre đi kiểm tra sân bay Cát Bi, có hai
tướng không quân Bodet và Lauzin đi cùng. Trong cuộc họp với các sĩ
quan, một cuộc tranh cãi gay gắt đã bùng nổ giữa trung tá không quân
Brunet và trung tá hải quân Le Breton là chỉ huy trưởng đội máy bay
Privateer của hải quân. Các phi công từ các tàu sân bay ghen tị vì một tháng
phải bay từ 90 đến 100 giờ (lấy chỉ số tháng 3) trong khi máy bay trên đất
liền chỉ bay có 30 giờ.
Paris:

https://thuviensach.vn

Tướng Ely sau chuyến đi thăm Mỹ đã về nước báo cáo, trong khuôn khổ
chương trình viện trợ của Mỹ cho các nước liên kết và Pháp, đô đốc
Radford và tướng Ely đã đạt được thỏa thuận: Một cuộc ném bom ồ ạt theo
kiểu “rải thảm” sẽ được máy bay Mỹ tiến hành nhằm vào các vị trí Việt
Minh ở chung quanh Điện Biên Phủ. Nếu Chính phủ Pháp đồng ý sẽ gửi đề
nghị bằng văn bản tới Chính phủ Mỹ.
Đại tá Brohon là phó của tướng Ely, được lệnh lên đường đi Sài Gòn
tham khảo ý kiến Tổng tư lệnh Đông Dương Navarre.
CHỦ NHẬT 28-3-1954
Điện Biên Phủ:
Thời tiết khá tốt.
Hồi 5 giờ 45 phút, thiếu tá phi công Blanchet đã đưa được chiếc Dakota
hạ cánh xuống sân bay. Nhưng trong khi tiếp đất, máy bay đã vướng vào
hàng rào dây kẽm gai, không cất cánh trở lại được nữa. Geneviève de
Galard, nữ tiếp viên hàng không trên chiếc máy bay gặp nạn, trở thành hộ
lý cho bác sĩ quân y Grauwin, chăm sóc lính bị thương tại Điện Biên Phủ.
Lúc trời sáng rõ, Castries tiến hành một cuộc hành quân giải tỏa mặt phía
Tây. Lực lượng tham gia gồm có ba tiểu đoàn dù của tiểu đoàn dù thuộc địa
số 6, tiểu đoàn dù xung kích số 8, tiểu đoàn dù lê dương số 1, có xe tăng,
pháo binh, máy bay yểm trợ, đánh chiếm các vị trí pháo phòng không của
Việt Minh. Phía Pháp có 2 binh sĩ bị chết, 85 người bị thương.
Tại Huguette 7, trung úy Rondeau bị thương. Đại úy Bizard tới thay.
Trong ngày, thợ máy đã chữa xong chiếc máy bay của Blanchet bị vướng
vào hàng rào dây kẽm gai. Vào lúc xẩm tối, máy bay có thể bay được.
Nhưng suốt ngày chiếc máy bay này vẫn phải phơi mình tại chỗ dưới cặp
mắt quan sát và tầm pháo của Việt Minh. Các thợ máy nghĩ ra một mẹo

https://thuviensach.vn

đánh lừa. Vào lúc tranh tối tranh sáng, đúng giữa lúc khó phân biệt được
con chó sói với con chó nhà mọi người đã kéo chiếc Dakota ra đường băng
sát gần những chiếc máy bay đã bị Việt Minh phá hủy từ mấy hôm trước,
coi như chiếc máy bay của Blanchet cũng thuộc loại đã bị phá hủy. Nhưng,
vào lúc xẩm tối, khi chiếc máy bay vừa được chữa xong của Blanchet bắt
đầu cất cánh thì bị luôn một loạt đạn phá hủy hoàn toàn, tiêu diệt luôn cả
chiếc máy bay lẫn mọi niềm hy vọng.
THỨ HAI 29-3-1954
Điện Biên Phủ:
Trong đêm, Việt Minh tiếp tục đào hào tiếp cận đặc biệt là những đường
hào sát gần Huguette 7, Dominique 1 và 2, Eliane 1 và 2. Dân chúng các
bản ở phía Tây Bắc Huguette 7 được lệnh sơ tán hết. Tổ báo động đặt trên
núi Hói ban đêm đã phải rút bỏ, đến sáng sớm mới quay trở lại.
Đã là ngày thứ 17 kể từ khi Việt Minh tấn công, trong tay đại tá De
Castries có những gì? Tổ chức chỉ huy không thay đổi nhưng phân khu Bắc
đã bị mất. Ba cụm cứ điểm Béatrice, Gabrielle, Anne Marie, trung tá
Langlais được cử thay Gaucher bị tử trận, chỉ huy phần còn lại.
Tại tả ngạn sông Nậm Rốm, Bigeard và Bottella chỉ huy các dãy đồi
Eliane và Dominique.
Các tiểu đoàn dù lính Việt số 5 và lính thuộc địa số 6 đã bị thương vong,
nay chuyển thành lực lượng dự bị, hỗ trợ cho ba tiểu đoàn bộ binh lính
Angiêri, lính Marốc, lính Thái.
Tại hữu ngạn cụm Claudine và khu Trung tâm được đặt dưới sự bảo vệ
của tiểu đoàn 1 thuộc bán lữ đoàn lê dương số 13, do trung tá Vadot chỉ
huy. Khu vực này, ngoài sở chỉ huy của De Castries và Langlais chỉ cách
nhau có vài mét, còn có hai tiểu đoàn dù thuộc binh đoàn đổ bộ đường
không số 2, tiểu đoàn dù lê dương số 1, tiểu đoàn dù xung kích số 8. Lực
https://thuviensach.vn

lượng xe tăng của Hervouet còn lại bốn chiếc có thể sử dụng được, cùng
với bốn khẩu pháo 155, mười sáu khẩu 105. Bệnh viện ngày càng trở nên
quan trọng và các cơ sở của không quân, hậu cần, kho tàng đều nằm tập
trung trong khu vực này.
Hệ thống phòng ngự bảo vệ khu Trung tâm được bố trí trên một mặt
phẳng hình chữ nhật. Các cụm cứ điểm Huguette được giao cho tiểu đoàn
dù lê dương, tăng cường thêm một đại đội dù đóng giữ. Thiếu tá
Clémençon chỉ huy lực lượng này.
Mặt phía Tây có một tiền đồn mang tên Françoise do lính Thái đóng giữ.
Như vậy là, tại toàn bộ khu Điện Biên Phủ - gọi như vậy để tách với
Isabelle ở Hồng Cúm - Castries có 9 tiểu đoàn bộ binh, trong đó có 6 tiểu
đoàn thuộc loại thiện chiến, chống lại với 27 tiểu đoàn thuộc ba sư đoàn
thiện chiến của tướng Giáp là sư đoàn 308, sư đoàn 312, sư đoàn 316.
Phần khu Nam có cụm cứ điểm Isabelle do trung tá Lalande chỉ huy, gồm
một tiểu đoàn bộ binh lê dương, một tiểu đoàn lính Angiêri được tăng
cường thêm bằng những lực lượng còn lại của tiểu đoàn Angiêri số 5 và
tiểu đoàn lính Thái số 3, hai đại đội bộ binh của đại úy Gendre và đại úy
Désiré. Tám khẩu pháo 105 thuộc trung đoàn pháo binh thuộc địa số 10
được đặt dưới sự chỉ huy của trung tâm, bắn chặn tới tận phân khu Bắc.
Ngay trên đường tiến vào khu vực phòng ngự này, trung úy Wieme với
một trăm lính Thái trong tay đã xây dựng được một cứ điểm nhỏ lẻ và đã
giữ được hơn một tháng.
New York:
Trong một cuộc họp báo, Ngoại trưởng Mỹ Foster Dulles cáo buộc Trung
Quốc “can thiệp” vào tình hình Đông Dương để tạo cớ chuẩn bị cho Mỹ
can thiệp.

https://thuviensach.vn

THỨ BA 30-3-1954.
Điện Biên Phủ:
Trời mưa. Pháo vẫn bắn tiêu hao. Đêm tương đối yên tĩnh.
Trước khi trời sáng, thiếu úy Thelot dẫn trung đội của mình ra lấp đoạn
chiến hào do ...